Geen opvolger voor uw boerenbedrijf? Zo houdt u het familievermogen bijeen

Het is misschien wel het moeilijkste gesprek dat op een boerenbedrijf gevoerd wordt. Niet over melkprijzen of regelgeving, maar over de vraag wie het straks overneemt. Steeds vaker is het antwoord: niemand. De kinderen hebben een eigen loopbaan gekozen, wonen ergens anders of zien de onzekerheid in de sector en bedanken vriendelijk. Volgens cijfers van het CBS heeft een groot deel van de agrarische bedrijven met een bedrijfshoofd boven de 55 jaar, geen opvolger. Begrijpelijk en tegelijk voelt het als het einde van iets dat generaties lang is opgebouwd.

Maar het einde van het bedrijf hoeft niet het einde van het familievermogen te zijn. Sterker nog: juist bij verkoop zonder opvolger komt de vraag op tafel hoe u dat vermogen zó regelt, dat het blijft werken voor uw kinderen en kleinkinderen.

Als het bedrijf stopt, begint het vermogensvraagstuk

Op een agrarisch familiebedrijf zit het vermogen van oudsher in grond, gebouwen en de veestapel. Rendement was iets wat u zelf verdiende, met werk en vakmanschap. Wordt het bedrijf verkocht, dan verandert dat in één klap: er komt een fors bedrag vrij. Bij een gezond bedrijf al snel enkele miljoenen en dat geld moet ergens naartoe.

Voor veel families is dat onbekend terrein. Beleggen is nooit nodig geweest; het bedrijf wás de belegging. En de partijen die zich nu aandienen zoals banken, vermogensbeheerders en private bankers, spreken zelden de taal van het erf. Het historische vertrouwen in de bank die vroeger nog Boerenleenbank heette, is bij velen bovendien niet meer wat het was. Wat overblijft is een gezonde dosis voorzichtigheid: liever geen rendement dan vermogen verliezen dat drie generaties heeft gekost om op te bouwen.

Die voorzichtigheid is terecht. Maar geld dat jarenlang stilstaat op een spaarrekening verliest door inflatie en box 3-heffing sluipenderwijs aan waarde. Niets doen is dus óók een keuze en niet per se de veiligste.

Wat kunt u doen met de verkoopopbrengst?

Families zonder opvolger zien in de praktijk een paar routes:

1. Verkopen aan een collega-boer of doorverkoop in delen. De grond blijft agrarisch, maar u blijft betrokken zolang het traject loopt en daarna ligt de vermogensvraag er alsnog.
2. Grond aanhouden en verpachten. Het vermogen blijft in vertrouwde handen, maar het rendement is beperkt en het vermogen blijft versnipperd en illiquide.
3. Tijdelijk parkeren op een spaarrekening. Rustig op korte termijn, maar zonder rendement van betekenis.
4. Gezekerd investeren met vast rendement. Het vermogen blijft bijeen, rendeert voorspelbaar en de afspraken liggen vooraf vast, inclusief wat er gebeurt als het tegenzit.

Familievermogen dat rendeert, zonder dat u er een dagtaak aan heeft

Bij gezekerd investeren financiert uw vermogen Nederlandse ondernemers, met harde zekerheden als onderpand, vergelijkbaar met de manier waarop grond altijd de zekerheid onder uw eigen bedrijf was. U ontvangt een vast, vooraf afgesproken rendement; geen koersgrafieken, geen dagelijkse stress.

Voor agrarische families heeft Capilex hiervoor een maatwerkpropositie: Capilex AgriPlus, de agrarische variant van Capilex Exclusief. Maatwerk betekent hier letterlijk dat de invulling om uw familiesituatie heen wordt gebouwd. Samen bepalen we de looptijd, het risicoprofiel, de dekking door onderpand (LTV), en de ruimte om bij te storten of geld op te nemen, bijvoorbeeld als er een schenking aan de kinderen gepland staat. Ter indicatie zijn bij meerjarige looptijden rendementen van circa 7 tot 8 procent per jaar haalbaar, altijd in combinatie met zekerheden.

Minstens zo belangrijk is de structuur voor de lange termijn. We kunnen het vermogen onderbrengen in een eigen familie-BV, met een naam die bij uw familie past, zodat het overzichtelijk bijeen blijft. En we denken mee over estate planning: hoe u vermogen fiscaal verstandig en in de juiste verhoudingen laat toekomen aan kinderen en kleinkinderen, ook als zij het bedrijf niet voortzetten. Zo krijgt de volgende generatie geen boerderij, maar wél de vruchten van wat u heeft opgebouwd. Stopt u (mede) vanwege de CO2- en stikstofregels? Lees dan ook onze blog Stoppen met uw agrarisch bedrijf? Zo geeft u uw vermogen een tweede leven.

Nuchter, persoonlijk en uit de regio

Capilex is een Brabantse partij die de agrarische sector kent en de taal van het erf spreekt. Wij geloven niet in constructies die u niet aan uw gezin kunt uitleggen. Elke afspraak is begrijpelijk, elke zekerheid is concreet en u heeft één vaste contactpersoon die u gewoon kunt bellen. Veel families beginnen met een deel van de verkoopopbrengst en breiden uit zodra het vertrouwd voelt. Zo hoort het ook: vertrouwen verdien je, dat vraag je niet.